Chào mừng Cao Ðài Ðại Ðạo  
  Cao Đài Đại Đạo Trang Nhà Thư Viện Hình Ảnh  
Mục Lục
· Trang Chính
· Thuyết Trình
· Sưu Tầm
· Thi Thơ Đạo
· Bài mỗi tháng
· Các chủ đề
· Bài cũ
· Quyển sách
· Thánh Giáo
· Tủ sách
· Tôn Giáo Bạn
· Hoán chuyển font

Lý Đạo

Nhơn năng hoằng Ðạo, Ðạo bất hoằng nhơn

-- NHTÐ

Bài cũ
Ngày: 08/10/2011
·Chơn nhơn (0)
·Vào đời độ chúng lập công (0)
·Sống Đạo (0)
·Chiến thắng vạn quân không bằng tu chiến thắng mình (0)
Ngày: 05/3/2010
·Phân ưu - Đạo huynh Chế Thuần Nghiệp (0)
·Chánh Trị Sự Chế Thuần Nghiệp (0)
Ngày: 27/2/2010
·Kỷ niệm ngày Đạo-Đức Kim-Tiên qui vị (0)
Ngày: 04/1/2010
·Phát hành Bộ Lịch Cao Đài (0)
Ngày: 10/12/2009
·Chỉ tốn ít công phu tập luyện (0)
Ngày: 04/12/2009
·CƯ TRẦN NHIỄM TRẦN (0)
 Bài viết Cũ

Sách Giáo Lý
09 Phải xem kinh thế nào ?
08 Phải xem kinh sách, luật lệ
07 Điều lệ hầu đàn
06 Phải năng hầu đàn
05 Phổ Thông Thiên Đạo
04 Đối với người ngoại giáo
03 Người trong Đạo
02 Giữ Đạo
01 Lời tựa
07 Ta phải cần khổ hạnh mới mong thành Đạo

Sưu Tầm

Ở thế mà tâm chẳng nhiễm trần,
Tuy mang nhục thể thấy phi thân,
An bần lạc đạo nơi trần tục,
Giải thoát tự nhiên có sẵn phần.


-- VẠN-HẠNH THIỀN-SƯ

Bài được đọc nhiều nhất
Ðược đọc nhiều nhất
·· Lời tiên tri của Đức ...4888 lần đọc
·· TRIẾT LÝ VỀ ĐẠI HỘI...2082 lần đọc
·· Hội Thánh Cao-Ðài Cầu ...1488 lần đọc
·· Học công phu1341 lần đọc
·· Tâm thư1294 lần đọc


Website Cao Đài
*Chánh Tuân
*Hội Thánh Cao Đài Tây Ninh
*Hội Thánh Cao Đài Chơn Lý
*Thánh Tịnh Long Thành
*Hội Thánh Cao Đài Ban Chỉnh Đạo
*Nhịp Cầu Giáo Lý
*Đàn Bửu Minh
*Cao Đài Giáo Hải Ngoại
*Caodai de l’Europe
*Thiên Lý Bửu Tòa
*Cao Đài E-Book
*Sydney center for Studies in Caodaism
*Học Đạo Cao Đài
*Tâm Duyên

02 Giữ Đạo
 Thư viện  rates it: Reviewer Rated 5 StarsReviewer Rated 5 StarsReviewer Rated 5 StarsReviewer Rated 5 StarsReviewer Rated 5 Stars   Community rates it: (no ratings yet)
   80 of 167 readers found this review helpful.

Giữ Đạo

Kỳ Hạ Ngươn nầy là buổi hiệp Tam Giáo làm một, hầu đem về căn bổn cho hiệp lẽ tuần hườn; Ðức Ngọc Hoàng Thượng Ðế lại dùng huyền diệu Tiên Gia giáng cơ giáo Ðạo; thế thì chúng ta lấy làm hữu duyên hữu phước mới sanh nhằm đời Ðạo mở; muôn năm ngàn kiếp mới có một lần như vậy; nếu chẳng thành tâm tu niệm thì rất uổng cho cơ hội nầy lắm đó.

Nhập môn cầu Ðạo là để làm lành lánh dữ, dưỡng tánh tu tâm, lập công bồi đức, cứu độ nhơn sanh; chớ không phải vào Ðạo để lấy phần đông, rồi kết phe lập đảng mà ỷ chúng hiếp cô cùng là xui mưu làm loạn. Kẻ vào Ðạo chỉ mưu việc quấy như vậy là muốn gây rối cho nền Ðạo, tức là kẻ nghịch Ðạo đó.

Muốn giữ Ðạo cho trọn bổn phận, người nhập môn rồi phải do theo "Tân Luật" lại cần phải "Làm lành lánh dữ" và "Trau giồi đức hạnh".

1. Làm lành lánh dữ

Có người thuở nay không làm điều chi bất nhơn thất đức, cứ một lòng ở thật ăn ngay; như vậy có đủ gọi là làm lành lánh dữ không? Không đâu. Người ấy chỉ biết có lánh dữ mà thôi, nghĩa là chỉ có biết giữ mực công bình (1) của nhơn loại vậy thôi, chớ chưa có chi gọi là làm lành.

Muốn trọn hai chữ làm lành, phải cứu nhân độ thế. Kinh Phật dạy cứu nhân độ thế mà không giải rành là sao, thành ra nhiều vị tu hành không để ý đến, chỉ biết có một phép từ bi thanh tịnh là gốc.

Sao gọi là cứu nhân độ thế? Cứu nhân độ thế là cứu cấp những người đương hồi khốn cùng, hoạn nạn; ai đói mình cho ăn, ai khát mình cho uống, ai đau mình giúp thuốc, ai thác mình thí hòm, ai lạc nẻo mình chỉ đường, ai buồn rầu mình an ủi, ai kiện thưa tranh đấu mình kiếm chước giải hòa; bắt cầu bồi lộ cho hành khách tiện bề qua lại; in thí kinh điển, thiên thơ cho mọi người coi theo hầu cải tà qui chánh, vân vân... Vậy mới gọi là cứu nhân độ thế, song chẳng nên bất cập mà cũng đừng cho thái quá. Bất cập là khi nào mình giúp người không trọn, có trước không sau, làm cho người sau rồi cũng phải khốn cùng, hoạn nạn như trước vậy. Thái quá là đụng ai giúp nấy, không xét coi kẻ ấy đáng giúp hay chăng, vì ở đời lắm người giả dối, quanh năm chỉ ỷ lại nơi người nhơn thiện mà no cơm ấm áo. Giúp đỡ cho những kẻ ấy tức là giúp cho họ dễ bề làm biếng, tiện thế ở không, tức là chưởng ác cho họ vậy. Vả lại, cứu nhơn độ thế phải tùy dươn tùy sức mới đặng; giàu cứu độ theo phận giàu, nghèo cứu độ theo phận nghèo; theo lời giải trước kia, cứu nhơn độ thế có nhiều cách; có của thí của, không của thí công; của công ví đặng thiệt lòng, cân lại cũng đồng âm chất.

(1) Mực công bình chỉ gom vô câu nầy: "Việc chi mình không muốn, thì mình chẳng nên làm việc ấy cho ai". Bao giờ mình lại muốn việc dữ đến cho mình; thế thì mình chẳng nên làm dữ với ai cả. Cho nên không làm dữ là giữ mực công bình vậy thôi, chớ chưa đủ gọi là lành đặng.

2. Trau giồi đức hạnh

Người giữ Ðạo không những làm lành lánh dữ là đủ, lại còn phải trau giồi đức hạnh thì nhơn cách mới hoàn toàn. Ðức hạnh là điều cần nhứt của bực tu hành. Thành Tiên, thành Phật cũng nhờ đức hạnh, vì thuở nay chưa từng nghe có Tiên Phật nào mà không hoàn toàn đức hạnh. Thái Thượng khuyên lập đức, Khổng Thánh dạy tu thân, lập đức tu thân là căn bổn của Tôn Giáo. Muốn vẹn bề đức hạnh, ngoài ra đạo Tam Cang Ngũ Thường (1) ta lại cần phải giữ sao cho đặng khiêm nhượng, nhẫn nại, thuận hòa, kiên tâm, thanh liêm, thì mới gọi là khắc kỷ (2), mới gấm ghé đặng phẩm vị Thần Tiên vậy.

Khiêm nhượng

Sao gọi là khiêm nhượng? Khiêm nhượng là hạ mình để nhượng người, tặng người trên mình vậy. Ðấng Chí Tôn có dạy rằng: "Hạnh khiêm nhượng là hạnh yêu dấu của Thầy ... Các con phải cho khiêm nhượng mới độ rỗi thiên hạ đặng".

Kẻ tài sơ mà biết khiêm nhượng, người bác học mới vui dạ dắt dìu; người bác học mà biết khiêm nhượng, kẻ tài sơ mới đem lòng mến phục. Nên biết rằng dầu mình tài cao trí sáng đến bực nào đi nữa, cũng có người khá giỏi hơn mình. Vả lại, nếu đem cái sức học hữu hạn của mình mà so sánh với biển Thánh minh mông, rừng nhu thăm thẳm thì có thấm tháp vào đâu mà mong tự đắc. Vì vậy mà Thánh Hiền xưa có nói: "Học chừng nào, càng thấy mình dốt chừng nấy". Thánh Hiền xưa thì vậy, con người đời nay, phần nhiều hễ mở miệng ra đà khoe mình giỏi, không đợi ai khen; cái tánh tự kiêu ấy làm cho lòng dạ tối tăm, có mắt mà không biết thấy, có trí mà không biết suy, vì vậy nên hễ việc chi của mình làm, lời chi của mình thốt đều cho là phải cả, rồi hiu hiu tự đắc, xem người như không có; ai nói cũng không nghe; ai khuyên cũng không nạp; ai trách lại không dung.

Kẻ tự kiêu là ngu xuẩn thì không quan hệ chi, vì đã là ngu xuẩn thì không ai thèm phục; cho nên kẻ ấy không làm hại đến ai, chỉ có làm trò cho thiên hạ cười chơi vậy thôi. Ðến như kẻ tự kiêu mà tài giỏi thì rất nên nguy hiểm, vì kẻ ấy đủ tài lực chuyên chế cả hạng người tinh thần yếu ớt rồi một mình làm quấy kéo cả bọn quấy theo; một mình nghị sai hại cả một đoàn sai cả. Có câu rằng: "Thiên Ðạo ố dinh nhi ích khiêm". Nghĩa là : "Ðạo Trời ghét đầy mà thêm vơi, nghĩa là ghét kẻ tự kiêu mà giúp cho người khiêm nhượng". Quí hóa thay hạnh khiêm nhượng! Nguy hiểm thay tánh tự kiêu!

(1) Ðạo Tam Cang Ngũ Thường đã có nhiều sách giải rồi, tưởng không cần luận ra đây cho choán giấy.
(2) Khắc kỷ là thắng mình (la maitrise de soi) là đè ép được tánh tình chẳng tốt.

Nhẫn nại

Ðức nhẫn nại là đức nhịn nhục. Người biết nhẫn nại không đua tranh, cãi cọ với ai, cứ giữ thái độ ôn hòa, ai nhạo báng không hờn, ai chê bai chẳng giận.

Việc chi mà hai bên phải xung đột kịch liệt nhau, nếu một đàng biết nhẫn nại thì việc cũng hóa êm, tỉ như hai đầu dây, một bên thẳng, một bên dùn, thì chẳng hề dây đứt. Nên biết rằng, nhẫn nại là không phải xấu, chỉ muốn xuôi mọi việc mà thôi, cho nên phương ngôn có câu: "Một câu nhịn bằng chín câu lành".

Ðức nhẫn nại rất cần ích cho mọi người, nhứt là cho người hành Ðạo, vì người hành Ðạo thường hay gặp điều khó khăn gay trở, nào là kẻ nầy vấn nạn, nào là người kia công kích, nếu không nhẫn nại cho qua buổi, chi cho khỏi sanh ra lắm cuộc dở dang bất hòa, mà hễ bất hòa thì còn mong chi độ người cho được.

Thuở trước có một người trong hàng đệ tử Ðức Thích Ca xin đi truyền Ðạo, Ðức Phật hỏi rằng: "Nếu truyền giáo người ta không nghe, còn trở lại mắng nhiếc, thì hiền đồ liệu sao?"

Thưa: "Nếu ai mắng nhiếc, thì đệ tử chắc rằng người ấy là người tốt, vì họ không đánh đập".

Hỏi: "Nếu họ đánh thì hiền đồ liệu sao?"

Thưa: "Ðệ tử cũng cho họ là lành tốt, vì họ chỉ đánh đập chớ chưa hề đâm chém".

Hỏi: "Nếu họ đâm chém thì hiền đồ liệu sao?"

Thưa: "Ðệ tử cũng cho họ là lành tốt, vì họ không đành lòng chém đệ tử đến chết".

Hỏi: "Nếu họ chém chết mới liệu sao?"

Thưa: "Ðệ tử sẽ cho họ là người ơn, vì nhờ họ đệ tử khỏi đau đớn mà thoát được cái xác thịt thúi hôi tù túng nầy".

Ấy là một gương nhẫn nại chúng ta nên noi theo trong mảy mún để đi truyền Ðạo.

Thuận hòa

Sách có câu: "Ðịa lợi bất như nhơn hòa". Nghĩa là: "Ðất lợi chẳng bằng người hòa". Cho nên gia đình nào mà chẳng thuận hòa thì gia đình ấy chẳng đặng yên ổn; chồng trách vợ, vợ hờn chồng, gia đạo không thành, rồi ra lắm điều cắn đắng.

Thân tộc nào chẳng thuận hòa, tức là thân tộc ấy phải mất niềm tương hảo, rồi đối với nhau không những là không mật thiết, mà lại còn chống trả nhau, trách thiện nhau, nghịch lẫn nhau cho tương tàn cốt nhục.

Xã hội nào mà chẳng thuận hòa tức là xã hội ấy phải đảo điên rối rắm chẳng chi là trật tự, công bình, rồi mạnh đè yếu, trí hiếp ngu, lê thứ phân vân, dân tình ly loạn.

Tôn giáo cũng như một gia đình, một thân tộc, một xã hội vậy. Tôn chỉ Ðạo dầu cao thượng đến đâu đi nữa, nếu người hành Ðạo không được thuận hòa, nền Ðạo tức phải vì đó mà nghiêng đổ. Nền Ðạo tỷ như nhơn thân, mỗi người hành Ðạo chẳng khác nào một phần trong thân ấy. Giác quan, tạng phủ thảy đều ăn chịu nhau, nương cậy nhau cả, thì người cùng chung một Ðạo cũng phải ăn chịu nhau, nương cậy nhau mới được. Xét đến lẽ ấy rồi, người đồng Ðạo phải biết thương nhau, cư xử cùng nhau cho hết dạ thuận hòa, trên dạy dưới tuân lời, dưới khuyên trên vui dạ, mỗi việc chi trong Ðạo đều chung trí nhau tính bàn rồi mới nên cử sự thì bề thi thố đã không sơ sót, mà tình đồng Ðạo càng thêm mật thiết; như vậy mới tránh khỏi "cái hại chia phe lập đảng" mới không lỗi câu "đồng Ðạo tương phân".

Tóm lại, đã gọi là đồng Ðạo, phải bỏ hết những thù hiềm ngày trước mà liên lạc nhau, ỷ y nhau, đồng tâm hiệp lực vụ một chữ Hòa mà lo điều công ích cho nhơn sanh, thì Thiên Ðạo mới chóng hoằng khai, sanh chúng sau nầy mới gội nhuần ân huệ.

Kiên tâm

Có người thuở nay thường mang tiếng "làm chi không nên việc". Bất câu việc gì, lúc ban đầu thì hô hào sốt sắng, rồi không bao lâu lại thối chí, ngã lòng thành ra cuộc bán đồ nhi phế (1): Ấy là tại không hay chịu cực và chẳng biết kiên tâm (bền lòng). Việc thế mà còn vậy, hà huống là việc tu hành khổ hạnh? Cho nên bực tu hành cần phải biết kiên tâm trì chí hơn người ở thế mới nên cho; khó khăn phải rán, cực khổ phải cam, thì mới mong giữ tròn bổn phận.

Nghĩ coi, muốn làm quan cần phải xôi kinh nấu sử khuya sớm nhọc nhằn từ mười năm sắp lên mới đặng, hà huống là muốn đạt phẩm vị Thần Tiên, thì bảo sao không phải cần lao khổ hạnh? Cho nên ngạn ngữ có câu: "Chí công mài sắt chầy ngày nên kim".

Chư Ðạo hữu cần phải nhắc nhở nhau về hạnh nầy cho lắm.

(1) Bán đồ nhi phế là giữa đường mà bỏ, nghĩa là làm không nên việc.

Thanh liêm

Thánh Nhơn có câu: "Lấy của trái lẽ thì mất đức thanh liêm". Thế thì hai chữ thanh liêm không những chỉ về quan viên mà thôi, mà lại chỉ chung về cả dân tình cùng người tu niệm nữa. Thanh liêm là gì? Là giữ mình cho trong sạch, không tham lam của ai. Làm quan thanh liêm, trị dân mới công bình, chánh trực; rồi dân sự mới khỏi vì thế lực kim tiền mà bị kẻ vô lương đè ép. Làm dân mà đặng thanh liêm trong xứ mới khỏi lo trộm cướp. Làm Ðạo mà vẹn đức thanh liêm, thì lương tâm mới khỏi cắn rứt.

Tài chánh của Ðạo vốn là của chung trong bổn đạo chớ không phải riêng ai; cho nên người hành đạo chẳng phép lấy của chung mà xài riêng cho mình đặng.

Người nào lợi dụng danh Ðạo mà thủ lợi; hoặc cậy quyền thế ép buộc chư Tín Ðồ tốn kém vì mình, hoặc là thâu đa nạp thiểu, thì mất hẳn đức thanh liêm. Hễ mất đức thanh liêm thì bao nhiêu công lao tu niệm của mình nơi Tiên thơ thảy đều bị bôi xóa. Cử chỉ người hành đạo cần phải cho minh chánh: Như phận sự mình hay về việc lý tài, thì xuất phát đâu đó cần phải phân minh; lại cũng chẳng nên tự chuyên lấy của chung mà làm việc chi tùy ý mình; giữ đặng vậy, trên chẳng hổ với Ðấng Chí Tôn cùng chư Thần, Thánh, Tiên, Phật, dưới lại đặng lòng tin cậy của chư Ðạo Hữu cùng tránh khỏi những việc hiềm nghi của chư vị hảo tâm thiện tín.


Đã thêm:  Ngày đăng(19/2/2006)

Lần xem: 876

  

[ Did you find this review helpful?  Đồng ý  Không ]
[ Trở về mục lục chánh ]
 

Cao Đài Đại Đạo 
 Thiết kế : Uha &Nam Long . Xữ dụng: mViệt ,